Bài hướng dẫn · đọc kèm toàn văn Thông tư 99/2025/TT-BTC về tài khoản 243
Chế độ kế toán mới bỏ hẳn khái niệm chênh lệch vĩnh viễn. Đây là thay đổi đáng chú ý nhất ở tài khoản 243, và nó thay đổi cách người làm kế toán nghĩ về thuế hoãn lại.
| Thành phần | Nội dung |
|---|---|
| Cơ sở tính | Chênh lệch tạm thời được khấu trừ, cộng giá trị được khấu trừ chuyển sang năm sau của các khoản lỗ tính thuế và ưu đãi thuế chưa sử dụng |
| Nhân với | Thuế suất thuế thu nhập doanh nghiệp hiện hành |
| Kết quả | Tài sản thuế thu nhập hoãn lại |
Trường hợp tại thời điểm ghi nhận tài sản thuế thu nhập hoãn lại đã biết trước có sự thay đổi về thuế suất thuế thu nhập doanh nghiệp trong tương lai, nếu việc hoàn nhập tài sản thuế thu nhập hoãn lại nằm trong thời gian thuế suất mới đã có hiệu lực thì thuế suất áp dụng để ghi nhận tài sản thuế được tính theo thuế suất mới.
| Đối tượng | Cơ sở tính thuế |
|---|---|
| Tài sản | Giá trị sẽ được trừ khỏi thu nhập chịu thuế khi thu hồi giá trị ghi sổ của tài sản. Nếu thu nhập không phải chịu thuế thì cơ sở tính thuế bằng giá trị ghi sổ |
| Nợ phải trả | Giá trị ghi sổ trừ giá trị sẽ được khấu trừ vào thu nhập chịu thuế khi thanh toán nợ phải trả trong các kỳ tương lai |
| Doanh thu nhận trước | Giá trị ghi sổ trừ phần giá trị của doanh thu không phải chịu thuế trong tương lai |
Chênh lệch tạm thời là khoản chênh lệch giữa giá trị ghi sổ của tài sản hoặc nợ phải trả trong Báo cáo tình hình tài chính và cơ sở tính thuế của tài sản hoặc nợ phải trả đó.
Chênh lệch này có thể không phải là chênh lệch tạm thời về mặt thời gian. Ví dụ, khi đánh giá lại một tài sản thì giá trị ghi sổ của tài sản thay đổi, nhưng nếu cơ sở tính thuế không thay đổi thì phát sinh chênh lệch tạm thời. Thời gian thu hồi giá trị ghi sổ và cơ sở tính thuế lại không thay đổi, nên chênh lệch tạm thời này không phải là chênh lệch tạm thời về thời gian.
Kế toán không tiếp tục sử dụng khái niệm chênh lệch vĩnh viễn để phân biệt với chênh lệch tạm thời khi xác định thuế thu nhập hoãn lại.
Lý do: thời gian thu hồi tài sản hoặc thanh toán nợ phải trả, cũng như thời gian để khấu trừ tài sản và nợ phải trả đó vào thu nhập chịu thuế, là hữu hạn.
Doanh nghiệp được ghi nhận tài sản thuế thu nhập hoãn lại nếu dự tính chắc chắn có được lợi nhuận tính thuế thu nhập trong tương lai, để sử dụng các khoản chênh lệch tạm thời được khấu trừ, các khoản lỗ tính thuế và ưu đãi thuế chưa sử dụng.
Xem thêm: Hạch toán tài khoản 821 chi phí thuế thu nhập doanh nghiệp
Chỉ ghi nhận nếu dự tính chắc chắn có được lợi nhuận tính thuế thu nhập trong tương lai để sử dụng các khoản chênh lệch tạm thời được khấu trừ và lỗ tính thuế chưa sử dụng.
Kế toán không tiếp tục sử dụng khái niệm chênh lệch vĩnh viễn để phân biệt với chênh lệch tạm thời khi xác định thuế thu nhập hoãn lại.
Nếu việc hoàn nhập nằm trong thời gian thuế suất mới đã có hiệu lực thì áp dụng thuế suất mới.
Bằng giá trị ghi sổ của nó trừ phần giá trị của doanh thu không phải chịu thuế trong tương lai.
Không. Đánh giá lại tài sản là ví dụ: giá trị ghi sổ thay đổi mà cơ sở tính thuế không đổi, nên phát sinh chênh lệch tạm thời, nhưng thời gian thu hồi lại không thay đổi.