Bài hướng dẫn · đọc kèm toàn văn Thông tư 99/2025/TT-BTC về tài khoản 341
Tài khoản 341 có ba điểm dễ làm sai: xếp ngắn hạn hay dài hạn, xử lý phí ngân hàng ngoài lãi vay, và giá trị ghi nhận khi thuê tài chính.
Tài khoản này phản ánh các khoản tiền vay mượn, nợ thuê tài chính và tình hình thanh toán. Ranh giới cần nhớ: không phản ánh vào đây các khoản vay dưới hình thức phát hành trái phiếu, hoặc phát hành cổ phiếu ưu đãi được phân loại là nợ phải trả.
| Tiêu chí | Phân loại |
|---|---|
| Thời gian trả nợ trên 12 tháng kể từ thời điểm kết thúc kỳ kế toán | Vay và nợ thuê tài chính dài hạn |
| Thời gian trả nợ từ 12 tháng trở xuống kể từ thời điểm kết thúc kỳ kế toán | Vay và nợ thuê tài chính ngắn hạn |
| Doanh nghiệp không có quyền từ chối nghĩa vụ chi trả tại bất kỳ thời điểm nào trong thời hạn 12 tháng kể từ thời điểm kết thúc kỳ kế toán | Vay và nợ thuê tài chính ngắn hạn |
Thông tư nêu rõ lý do của việc phân loại này: để doanh nghiệp có kế hoạch chi trả.
Các chi phí đi vay liên quan trực tiếp đến khoản vay, ngoài lãi vay phải trả, gồm chi phí thẩm định, kiểm toán, lập hồ sơ vay vốn, chi phí thu xếp khoản vay. Những khoản này được phân bổ dần theo thời hạn của khoản vay, chứ không đưa hết vào chi phí của kỳ phát sinh.
Việc vốn hóa chi phí đi vay phải tuân thủ Chuẩn mực kế toán Việt Nam số 16 về chi phí đi vay.
Trường hợp đi vay để đầu tư vào công ty con, công ty liên doanh, liên kết thì chi phí đi vay không được vốn hóa.
Tổng số nợ thuê phản ánh vào bên Có tài khoản 341 là tổng số tiền phải trả, được tính bằng giá trị hiện tại của khoản thanh toán tiền thuê tối thiểu, hoặc giá trị hợp lý của tài sản thuê.
| Nội dung | Ghi chú |
|---|---|
| Số tiền đã trả nợ của các khoản vay mượn, nợ thuê tài chính | Phần thanh toán thông thường |
| Số tiền vay, nợ được giảm do bên cho vay, chủ nợ chấp thuận | Khoản được xóa hoặc giảm nợ |
| Chênh lệch tỷ giá do đánh giá lại số dư khoản vay gốc ngoại tệ cuối kỳ khi tỷ giá giảm | Xử lý theo hướng dẫn tại tài khoản 413 |
Xem thêm: Toàn văn Thông tư 99 về tài khoản 343 trái phiếu phát hành
Không. Khoản vay dưới hình thức phát hành trái phiếu, hoặc phát hành cổ phiếu ưu đãi được phân loại là nợ phải trả, không phản ánh vào tài khoản 341.
Phân bổ dần theo thời hạn của khoản vay, cùng nhóm với chi phí kiểm toán, lập hồ sơ vay vốn và chi phí thu xếp khoản vay.
Không. Thông tư ghi rõ trường hợp đi vay để đầu tư vào công ty con, công ty liên doanh, liên kết thì chi phí đi vay không được vốn hóa.
Vay và nợ thuê tài chính ngắn hạn, vì thời gian trả nợ từ 12 tháng trở xuống kể từ thời điểm kết thúc kỳ kế toán.
Giá trị hiện tại của khoản thanh toán tiền thuê tối thiểu, hoặc giá trị hợp lý của tài sản thuê.
Bên Nợ tài khoản 341, mục số tiền vay, nợ được giảm do bên cho vay hoặc chủ nợ chấp thuận.